N-Spoor downloads

Wanneer is een modelbaan mooi? De vele baanplannen op deze pagina vindt men op het eerste gezicht al "mooi". Toch lijken ze qua afmetingen en uitvoeringen vaak weinig op elkaar, wat bewijst dat de schoonheid van een modelbaan niets te maken heeft met afmetingen, vorm of schaal. De baanplannen op deze pagina zijn geschikt voor alle schalen. Bij spoor O rekent men per vierkant: 1 x 1 meter, bij spoor HO: 50 x 50 Cm, bij spoor N: 33 x 33 Cm, en bij spoor Z: 25 x 25 Cm. Met dank aan Gernot Balcke en Gert Meppelink.
	Wissel (links)		Kruising	Verschoven drieweg wissel
	Half engels wissel		Symmetrisch wissel	Verdekt (onder de baan) wissel
	Engels wissel		Drieweg wissel
Baanplan 1 :
Een kopstationnetje		Is het wel nodig dat een modelbaan altijd enkele meters in beslag neemt? Welnee, men kan ook alleen een station bouwen en het langzamerhand tot een volwaardige baan uitbreiden. Uitgaande van deze gedachte kwam het lokaalspoor kopstation tot stand. Aan de hand van tekeningen, die in een modelblad stonden, werd het voor het kopstation van een lokaalspoortje typische sporenplan gelegd. De ondergrond voor een stationsbaan van deze afmetingen is natuurlijk makkelijker te maken dan voor een grote baan van enkele vierkante meters, en bestaat uit 16mm dik meubelplaat op een houten frame van latten. Rails en wissels werden op de ondergrond gelegd, vastgemaakt, en met verdunde houtlijm bedruppeld. Om een betere binding te bereiken wordt een klein beetje afwasmiddel aan de verdunde lijm toegevoegd. Het is aan te bevelen de verdunde lijm met een pipet van bv een flesje neusdruppels o.i.d. aan te brengen. Daarna de lijmresten van de rails en wissels verwijderen. Het landschap laat ik aan uw fantasie over.........
Baanplan 2 :
n' leuke speelbaan		Deze baan is ontworpen voor een jongen van 7 - 10 jaar. Daarom moest ondanks het kleine oppervlakte rondgaand treinverkeer mogelijk zijn. De serieuze modelbouwer zal terecht de nodigde bezwaren hebben, maar vergeet niet dat deze voor een kind is bedacht. Mede door de beperkte ruimte, en voor makkelijk transport, werd de baan op twee stukken spaanplaat gebouwd. Uiteraard kan op een dergelijke kleine baan alleen maar gereden worden met klein materieel (bv railbus o.i.d.) en met treinen van hooguit drie twee assige rijtuigen, al was het alleen maar vanwege de korte perrons. Indien men langere treinen zou willen rijden, zou het gehele station gewijzigd moeten worden, en komen we met de hellingen in de knoei. Dit voorbeeld van een kleine baan toont duidelijk hoeveel problemen zich zullen voordoen indien men op schaal HO op een klein oppervlak "doorgaand" verkeer op een railovaal wil toepassen.
Baanplan 3 :
Een "opklapbare" modelbaan		Niet de systeem keuze maar het gebrek aan ruimte speelde bij het ontwerp van deze baan een hoofdrol. Dat gebrek aan ruimte was een van de redenen om voor spoor N te kiezen. In zulke gevallen is een baan die met behulp van schanieren, net als mijn eigen DEMO-baan, makkelijk is te plaatsen. Ook is het mogelijk de baan opklapbaar tegen een muur te plaatsen. Bij het niet gebruik van de baan is deze ruimte voor andere doeleinden in te zetten. Op een ruimte van 2,30 x 1 Mtr is een sporenplan voor echt intercity verkeer gerealiseerd: lange perrons, opstelsporen met voldoende lengte, stoom en diesel loodsen en een container laadplaats. Een enkelsporige zijlijn maakt intensief forensenverkeer mogelijk. In totaal kunnen 8 complete treinstellen in een "verdekt" station worden gestald. Dat doet ook de rijtijd op het dubbelsporige ovaal langer lijken. Ieder hoofdspoor heeft daar 3 rails in de betreffende rijrichting (in de tekening tussen de tunnelingangen A en B) De achtergrond van de baan draagt door de enkelsporige zijlijn en de daarbij passende gebouwen een landelijk karakter. Voor de schanier constructies kan ik u verwijzen naar de knop modelbaan. Indien de onderkant met bv behang netjes afgewerkt wordt, zal met de opgeklapte baan als nauwelijks storend ervaren.
Baanplan 4 :
Klein station		Waarom zou men niet voor een "DIORAMA" kunnen kiezen? Indien u niet de ruimte hebt is dit idee misschien iets voor u. Men kan zich beperken tot een klein stations emplacement, en het rijden losse delen aankoppelen. Niets is lelijker en onechter dan een met gebouwen, rails e.d. overladen modelbaan. Men doet er beter aan zijn creativiteit op onbelangrijke lijkende details uit te leven. Vaten, stapels bielzen, omliggende vuilnisbakken, reclame borden en ander klein spul. Ook is dit ontwerp ideaal voor de grotere schalen zoals spoor O (1:45)
Baanplan 5 :
Een ronde modelbaan (in de tafel?)		Een baan bedacht voor spoor-Z. Deze baan, die qua vorm en uitvoering geheel van de gebruikelijke bouw afwijkt, laat zien dat, zelfs waneer er helemaal geen plaats is, het toch mogelijk is een baan aan te leggen die permanent opgebouwd kan blijven. Het idee om een modelbaan in de tafel te bouwen is niet nieuw, maar het word toch zelden uitgevoerd. In de eerste instantie door de beperkte afmetingen van een tafel, want op een rond oppervlak van slechts 1 Mtr doorsnede of bij rechthoekige tafels op ten hoogste 1,60 x 70 Cm kan alleen een kleine schaal (Z of N) toegepast worden. De tafel bestaat uit een plaat van 110 cm doorsnede die door een 15 Cm hoge rand is omgeven. Is de baan niet in gebruik dan wordt hij met een plaat afgedekt, waardoor men eenvoudig tussen "treintje rijden" of "koffie drinken" kan kiezen. Wie het nog origineler wil doen kan de tafel met een glazen plaat afdekken, waardoor de inhoud ook bij "gewoon" gebruik zichtbaar blijft.
Baanplan 6 :
Sfeer van een station in een stad		Deze kleine HO-baan (zeg Half Nul) werd een zo echt mogelijk nagebouwde stationswijk in een klein stad met de daarvoor typische gebouwen en bedrijven gekozen. Het station werd handig diagonaal in een ruime lus gebouwd om voldoende lange perrons te verkrijgen. Een kort 9mm smalspoor, leidend naar een fabrieksterrein en door een wagondraaischijf met het normale spoor verbonden, maakt veel rangeer werk nodig. Behalve de keerlus, met het daarin opgenomen doorgangsstation, en een gedeeltelijk in het zicht en in de bocht verdiept dubbelsporig traject, zijn de rails uit het zicht gelegd. Op die manier creëert met op het hogere niveau voldoende ruimte voor de nodigde gebouwen in de omgeving van het station, en daarmee veel stationssfeer. Daarbij hoort ook een tramlijn met 12mm spoorbreedte. Aan de linker voorzijde is nog wat ruimte voor een haven. De ondergrond van de baan bestaat uit twee frames van 1 x 1,2 Mtr. en een van 1 x 1,1 Mtr. Het raamwerk 3 x 3 Cm met 5mm triplex. De drie frames zijn stevig aan elkaar geschroefd. De drie baangedeelten zijn apart gemonteerd, van bedrading voorzien, en op het frame geschroefd. Erg mooi zijn kleine en middelgrote bedrijven met railaansluiting, een sporenplan dat menigeen tot nabouwen zal inspireren.
Baanplan 7 :
Kleine baan met groot kopstation		Om op een oppervlak van 1,80 Mtr x 1,10 Meter een zo gevarieerd mogelijk bedrijf te realiseren, is gekozen voor spoor N. Omdat er ook een groot kopstation geplaatst moest worden lag deze keuze des te meer voor de hand. Een spaanplaat of meubelplaat, die met een houten frame met vier poten op wieltjes is bevestigd fungeert als stevige maar relatief zware onderbouw. Het 10 Cm hoger gelegen niveau voor het kopstation bestaat uit een triplex plaat die met afstandsblokjes op de grondplaat word bevestigd. De laatste is demontabel om bij eventuele storingen gemakkelijk bij de wissels, schakelaars en dergelijke te kunnen komen. Op het kopstation kan men naar hartelust rangeren.
Baanplan 8 :
Een lokaalspoorbaan		Deze HO baan is een in twee richtingen te berijden enkelsporig, rondlopend traject met verborgen keerlussen en opstelrails en een doorgangsstation voor reizigersverkeer, gelegen in een heuvelachtig landschap. Zoals het sporenplan toont is de baan in een kleine ruimte geprojecteerd. Het U-vormige sporenplan heeft een opening in het midden. Hierdoor kan de modelbouwer overal bijkomen. Tevens zocht de opening voor een optische scheiding van de beide hoofddelen van de baan. Dergelijke doorgangen bieden in ieder geval veel mogelijkheden voor royaal opgezette scenery.
Baanplan 9 :
Lokaalspoorbaan met verdekt (opstel) station		Hier hebben we een sporenplan met het karakter van een zij-lijn dat, door een eenvoudig gehouden niet overdadige opzet, zeer echt aan doet. De scenery stond hier centraal: achter het kleine station ligt een plaatsje dat vloeiend in de schilderachtige achtergrond overloopt. Het hoofdtraject is enkelspoor. Hoewel men het bij dit ontwerp niet zou verwachten, bevindt zich op het laagste niveau een groot verdekt station met in totaal twaalf sporen waarop complete treinen kunnen worden opgesteld. Hiermee wordt niet alleen het probleem van het opbergen van het materieel opgelost, maar ook afwisselend treinverkeer word mogelijk.
Baanplan 10 :
Lokaalspoorbaan met twee stations		Op een klein oppervlak moet het detail het doen. Het onderwerp van het spoorbedrijf zal men dan tot een zij-lijn moeten beperken, omdat de rail en perron lengten eveneens beperkt zijn. Daartegen is het vaak nog meer dan bij een grote baan de moeite waard om op de detaillering in te gaan zodat alles overzichtelijk blijft. Deze baan op 2,5 vierkante meter oppervlakte, is opklapbaar aan de muur gemaakt. Een gordijn zorgt ervoor dat de baan netjes uit het zicht is. De gedachte achter deze kleine baan, die meer indruk maakt door de vorm dan door het sporenplan, is een enkelsporig doorgaand traject. Vanuit het station gaan de rails naar een verdekt station met vier sporen. Ook is er een zijlijn bedacht die naar het berg(kop)station gaat. Een goed doordacht tracé met bruggen, wegen en bergachtig terrein zorgt voor een zo sterk mogelijke visuele scheiding tussen de beide stations. Op deze baan domineert het goederenverkeer. Dit wordt benadrukt door de laadsporen, kopperrons en drie aansluitsporen.
Baanplan 11 :
Modelbaan met haven		Dit baanontwerp is interessant, omdat op deze baan een haven voorkomt. Deze nauwelijks 1 vierkant meter N-baan is toepasbaar op elke kamer. Ook kan dit ontwerp in een "bak" op vier poten met een glazen "blad" erop worden gebouwd. Zo wordt er geen kostbare woonruimte verspild want tenslotte heeft men in iedere huiskamer een tafel nodig. Het bedieningspaneel en wissel schakelaars kunnen in de lade worden gebouwd. Bij het ontwerp van het sporenplan is afgeweken van de oorspronkelijke vorm, en is gekozen voor een kleine baan met kruisende ovalen. Natuurlijk moest er door de beperkte ruimte menig onderdeel worden geschrapt. De reizigerssporen bijvoorbeeld eindigen in een draaischijf in plaats van 2 wissels achter elkaar. Dergelijke oplossingen werden vroeger nog wel eens toegepast.
Baanplan 12 :
Een modelbaan op drie niveaus		Een HO baan op drie niveaus. Het eigenlijke sporenplan van deze baan zal misschien niet bij ieder in de smaak vallen omdat het zwakke punt van bijna alle modelbanen: de elkaar kruisende raillussen ter verlenging van de rijtijd, ten dele overduidelijk herkenbaar is. Maar door de relatief grote lengte van de baanvakken (meer dan 4 Mtr (bij HO) zijn de beide zichtbare halve raillussen aan de beide uiterste zijden toch niet al te storend, ook al omdat met ze nauwelijks tegelijk kan zien. Op banen met kleinere afmetingen zou men in dergelijke gevallen zo mogelijk altijd 1 van de halve lussen als verdekt traject of in een tereinplooi moeten plannen om het ovaal niet al te duidelijk te tonen.
Baanplan 13 :
Een kleine lokaalspoorbaan		Deze leuke baan met als onderwerp een lokaalspoortje doet in vergelijking met de reeds besproken grotere banen tamelijk bescheiden aan wat de ruimte betreft. Desondanks zijn we er in geslaagd op een oppervlak van 1,9 x 1,15 Mtr (HO) een vakkundig ontwerp neer te zetten. Het railovaal, de keerlus en de twee opstelsporen werden om het uiterlijk niet te verstoren uit het zicht gelegd. Ook het station dat ten opzichte van de voorzijde van de baan enigszins schuin is geplaatst heeft een goede invloed op het geheel.
Baanplan 14 :
Dubbel railovaal met groot kopstation		Dit is een HO baan, waarvan mijn demo-baan is afgeleid. Dit baanplan is een baan met overal bovenleiding, voor e-loks. Als men de afbeldingen goed bekijkt is het opvallend dat alleen e-loks op de baan rijden. Alle baanvakken zijn van bovenleiding voorzien. Nu is het mogelijk om met 2 transformatoren 2 treinen onafhankelijk te laten rijden. Een via de bovenleiding en de retour rail, de andere lok op de rails. Of men kan kiezen voor continue rijtuigverlichting, ook als de trein stil staat langs het perron. De bovenleiding is zwart geschilderd om deze minder opvallend te maken. Voor de vormgeving kan met zachtboard platen en polystyreenschuim, beide eenvoudig te bewerken materialen, gebruiken.